Ling Sang Pandya : Yaning sastra méngkéné, yaning sas méngkéné, malih ta siratanya ; Punapa ta glari darmayuda lahya, yaning sastra méngkéné, yaning sas méngkéné. Meneng pwa Kyayi Panyarikan, sarwiniranginang, binuncal pwékang sepah, malya sirataken ; Punapa ta lekasi acumbwanakrama, lahya, yaning sastra méngkéné, yaning sas méngkéné. Meneng Ki Gusti Dawuh, lingsyananginang, binuwang tang sepah, malih atatakon ; Inggih punapi kaglaraning mahasrada, lahana, yaning sastra méngkéné, yaning sas méngkéné, ndah mneng kapenetan ta sira, Kyayi Panyarikan, lagya tumurun ta sira, alinggih soring babaturan, apanira umeneng, médawa Sang Pandya ; Angapa sirémeneng tan anatakòn, kalaganingsun, akidik kang wang tégaken, akéh kar kari, sumahur Kyayi Panyarikan ; Punapa ta sagara kadatyanipun, pira akéhi wawadah masa tan kèbek. Wus mangkana, tan caritanen ta sira,
❖ ❖ ❖
Sang Pandya pun berbicara:
“Jika menurut ajaran sastra demikian adanya, dan jika menurut laku demikian pula, lalu bagaimanakah seharusnya darma yuda itu dijalankan? Begitulah bunyi sastra, begitulah pula tuntunan laku.”
Mendengar pertanyaan itu, Kyayi Panyarikan terdiam sejenak. Sambil mengunyah sirih, ia meludahkannya, lalu kembali bertanya:
“Kalau begitu, bagaimana seharusnya tata pergaulan dan kehidupan masyarakat dijalankan? Jika menurut sastra demikian, dan menurut laku demikian pula.”
Kini giliran Ki Gusti Dawuh yang terdiam. Ia pun merenung, membuang sirihnya, lalu mengajukan pertanyaan lagi:
“Lalu bagaimana hakikat mahasrada — keyakinan yang paling luhur itu — harus ditegakkan? Jika sastra mengajarkan demikian, dan laku pun demikian.”
Mendengar rangkaian pertanyaan itu, Kyayi Panyarikan menjadi semakin tertekan dan gelisah. Ia lalu turun dari tempat duduknya dan duduk di bawah bale, karena tidak mampu segera menjawab. Ia memilih diam.
Melihat hal itu, Sang Pandya berkata:
“Mengapa engkau hanya diam dan tidak menjawab pertanyaanku? Inilah kegelisahan ku. Banyak orang ingin ditegakkan dan dituntun, tetapi masih banyak pula yang tersisa tanpa kejelasan.”
Kyayi Panyarikan pun menjawab:
“Lalu, seberapa luas sebenarnya samudra kebajikan itu? Berapa banyak wadah yang mampu menampungnya agar tidak meluap dan sia-sia?”
Demikianlah perbincangan itu terjadi. Adapun kelanjutannya tidak lagi diceritakan dalam bagian ini.