KAWI SASTRA MANDALAPUSTAKA DIGITAL · ALIH BAHASAKoleksi Alih Bahasa ↗
BAGIAN 44 / 99 · ± 2 MENIT BACA

20b. Abhiseka Raja dan Kesempurnaan Dharma

mangkana lingira Dang Hyang Angsoka, ndatan wasitanen, tucapa ta Sri Aji Bali, abresih ta sira, diniksantanira dé Sang Wawu Rawuh, wusing abresih ta sira sinung waranugraha, yan Patih Prabhu, doh sisya, dina garwan, tan arsa sira, yan Déwata, tan arsa sira, apan lagiangél, ta kna ingucap, kang tindakang tanparan-paran, kang tan knéng ngucap, luputin angen-angen, kawut meneng, kécan ta sira mangkana nugraha dé Sang Brahmana ; énak ta dénira anggelar kawikun, angrangsuk pwa Sang Hyang ing sira, tan ana sisya guru, tan ré sira apan tunggal, kang tunggal wus ilang, mangkana pangwruh Dalem, rabinira satak, padabebresih, nista madya utama pamangguhnya, wus mangkana émbe kreta jagat, ri sapandiri Sri Aji Batu Rénggong, malih lama bhinuktyan, pangandikan Dalem ; Angapa kita malih, wétnying lapa kawula, nora kita acacatu, atur ipun ; Boya wénten kawula kaican antuk kang angraksa, ika déné si tan bukti,

❖ ❖ ❖

Demikianlah tutur Dang Hyang Angsoka. Ia tidak berkenan menerima permintaan itu. Kisah lalu beralih kepada Sri Aji Bali. Beliau pun menjalani penyucian diri, diuji dan dituntun oleh Sang Wu Rawuh. Setelah proses pembersihan itu tuntas, beliau dianugerahi waranugraha (anugerah rohani).

Namun ketika ditawarkan kedudukan sebagai Patih Prabhu, beliau menolak. Ketika ditawarkan menjadi siswa, beliau pun menolak. Ketika disandingkan dengan kedewataan, beliau juga menolak.

Alasannya demikian: semua itu masih berada dalam jangkauan kata dan pikiran, sementara hakikat yang sejati justru tidak dapat diucapkan, tidak dapat dipikirkan dengan angan-angan, hanya dapat dicapai dalam keheningan total.

Karena itulah, dalam keadaan seperti itu, anugerah Sang Brahmana justru turun kepadanya. Beliau pun mantap menjalani laku kewikuan (jalan kependetaaan). Sang Hyang bersemayam di dalam dirinya; tidak ada lagi pemisahan antara guru dan murid, tidak ada dualitas, karena yang tunggal telah melebur dalam keesaan. Demikianlah pemahaman Dalem.

Istrinya pun telah tiada; seluruh proses penyucian telah dijalani. Dalam tingkatan nista, madya, dan utama, semuanya telah dilewati dan dipahami.

Setelah itu dunia kembali tenteram dan sejahtera, di bawah kepemimpinan Sri Aji Batu Renggong. Beliau memerintah dalam waktu yang panjang, menikmati hasil kebajikan.

Suatu ketika Dalem bersabda:

“Mengapa engkau kembali demikian? Apakah karena penderitaan para abdi? Tidakkah engkau merasa terusik?”

Jawabnya:

“Tidak ada sesuatu pun yang perlu dirisaukan. Selama ada yang menjaga dan menegakkan, kegelisahan hanyalah milik mereka yang belum memahami hakikat.”

Cari dalam Babad Dalem Samprangan

Ketik sedikitnya 2 huruf.