KAWI SASTRA MANDALAPUSTAKA DIGITAL · ALIH BAHASAKoleksi Alih Bahasa ↗
BAGIAN 44 / 67 · ± 2 MENIT BACA

42.Gagasan tentang Raja & Keseimbangan Bali

(42b)
Kapwa mantuk pwa sang kaliḥ hamwit ring Bhaṭāra, tan popama sukaning citanirā, panyawus labdeng gati, tinhĕr ta hawarawaraḥ lawan sira Maya Dhanawa, ngūni weḥ Nī Dyaḥ Malini. Nahan katatwaning ring atitā, hnĕngakna mangka sakamantyan.

Wuwusĕn mwaḥ sira Mpu Mahāmeru, sinĕngan de Bhaṭāra ring Tolangkir, ya dumeḥ nya gipiḥ turun eng Bali, lumakutan pahĕmangan, cĕt tumurun maring Gading deśa iku, hanuluḥ lampahnya lumintang ing giri Tulukbyu.

Prāpta sira ring Basukiḥ, tansaḥ hangaturan panamaṣkara weda aṣṭawā, humungswaraning gaṇṭā, sinawuran ring kambang urā mwang pañjaya-jayā, sakṣana humijil pwa Bhaṭāra.

Tangeḥ yan kaṭāknā goṣṭining Bhaṭāra. Kunang sa lawas ira ring Basukiḥ, tansaḥ pwa humarĕk Bhaṭāra kaliḥ, humiring hana ngunyoga samādhi.

(43a)
Hana ling Bhaṭāra Putra Jaya: hagya mwaḥ hagawayā ratu Bali, ndya matang nya Bhaṭāra hemaning bhawana tumon saśiṇaning wong wus ilang, tan hana halā hayuning bhawana.

Yata dumeḥ Bhaṭāra mwaḥ lunga maring swargga loka, kinaṇṭilan Bhaṭāra Hyang Ghni Jaya, mwang Bhaṭāra kahyanganing Bali kabeh ibiring de sang Mpu Sumeru.

Tañ carita eng hawan, hapan padha mahawan hyun prāpta pwa mareng swargga loka, humdhĕk paduka Bhaṭāra haminta hanugrahā sang wnang sumilih hana ratu.

Tangeḥ yan wuwusĕn gocaran Bhaṭāra maring swargga, byakta wus putus karĕp sumilih hana rāja. Wusing mangkana humantuk Bhaṭāra kaliḥ iniring de sang Paṇḍhya Mahāmeru mwang Bhaṭāra Catur Puruṣa, laju jumujug ling Basakiḥ, mangka—

Ilustrasi dari naskah

(42b)
Kedua wanita itu kembali setelah menghadap Bhaṭāra, dengan hati yang lebih tenang karena telah menemukan jalan penyelesaian.

Mereka kemudian menyampaikan kembali pesan tersebut kepada Maya Danawa dan Dewi Malini.
Demikianlah kisah yang terjadi pada masa itu.

Selanjutnya diceritakan tentang Mpu Mahameru.
Ia diperintahkan oleh para dewa di Tolangkir untuk turun ke Bali.

Ia melakukan perjalanan panjang, melewati pegunungan hingga akhirnya tiba di daerah Gading dan kemudian ke wilayah Basukih (Besakih).

Setibanya di sana, ia melakukan persembahan dan pemujaan dengan mantra Weda, diiringi suara genta dan taburan bunga.
Saat itu para dewa pun menampakkan diri.

Ia kemudian berdialog dengan para dewa dan menjalani tapa serta samadhi di sana.

(43a)
Dalam dialog itu disampaikan bahwa Bali harus memiliki seorang raja.
Sebab tanpa raja, keseimbangan dunia tidak terjaga dan kehidupan menjadi tidak teratur.

Karena itu para dewa kembali ke kahyangan, bersama Bhaṭāra Ghni Jaya dan para dewa lainnya, dengan diiringi Mpu Mahameru.

Setelah sampai di kahyangan, mereka memohon anugerah agar dapat memilih seorang raja untuk Bali.

Permohonan itu dikabulkan.
Telah diputuskan bahwa harus ada raja yang memimpin Bali.

Kemudian para dewa bersama Mpu Mahameru dan Bhaṭāra Catur Purusa kembali turun ke Bali, menuju Besakih…

Ilustrasi dari naskah

Cari dalam Babad Kayu Selem

Ketik sedikitnya 2 huruf.